Politi\u010dka kriza u Bosni i Hercegovini dose\u017ee ta\u010dku u kojoj se, kako pi\u0161e njema\u010dki novinar Michael Martens za Frankfurter Allgemeine Zeitung (FAZ), odlu\u010duje o opstanku same dr\u017eave. Time de\u0161avanja u BiH postaju klju\u010dna ne samo za ovu zemlju, ve\u0107 i za cijeli Zapadni Balkan.
Glavna figura aktuelne politi\u010dke drame je predsjednik entiteta Republika Srpska, Milorad Dodik, \u010dije vi\u0161egodi\u0161nje prijetnje secesijom RS i uru\u0161avanjem dr\u017eavnih institucija BiH ponovno izazivaju pa\u017enju me\u0111unarodne zajednice. Martens isti\u010de da trenutna kriza su\u0161tinski postavlja pitanje \u2013 ko zapravo ima monopol nad upotrebom sile u zemlji?
Dodik i pitanje (ne)funkcionisanja pravne dr\u017eave
Iako je protiv Dodika izdat nacionalni nalog za hap\u0161enje, on se bez problema kre\u0107e izvan granica BiH, posje\u0107uje Srbiju, Izrael i Rusiju, a zatim se vra\u0107a u Banjaluku bez ikakvih posljedica. Direktor SIPA-e Darko \u0106ulum, koga mnogi vide kao Dodikovog bliskog saradnika, najavio je ostavku upravo u trenutku kada se o\u010dekivalo da izvr\u0161i nalog. Dodik je u me\u0111uvremenu proglasio djelovanje dr\u017eavne policijske agencije SIPA na teritoriji RS-a nezakonitim, prijete\u0107i sankcijama zaposlenima iz reda srpskog naroda u dr\u017eavnim institucijama.
Martens napominje da je malo vjerovatno da \u0107e \u010dak ni novo rukovodstvo SIPA-e poku\u0161ati da sprovede hap\u0161enje, posebno s obzirom na to da se Dodik kre\u0107e pod jakom oru\u017eanom pratnjom.
\u0160ta je uloga EUFOR-a?
U jeku ovakvih de\u0161avanja, name\u0107e se pitanje \u2013 postoji li mehanizam za ovakve situacije? Martens se pita: zar EUFOR, vojna misija Evropske unije u BiH, nije upravo za to zadu\u017eena?
EUFOR je 2004. godine preuzeo vojno prisustvo u BiH od NATO-a, koji je neposredno nakon rata imao vi\u0161e od 50.000 vojnika u zemlji. Broj vojnika EUFOR-a se tokom godina smanjio na dana\u0161njih oko 1.500. Iako je prvi komandant misije, britanski general David Leakey, isticao da EUFOR ima \u201cvolju i sposobnost\u201d da interveni\u0161e u kriznim situacijama, sada se postavlja pitanje da li ta misija ima stvarni kapacitet \u2013 i politi\u010dku volju \u2013 da djeluje.
U Sarajevu sve \u010de\u0161\u0107e odjekuje pitanje: ako EUFOR nije tu za ovakve krizne trenutke, za \u0161ta onda slu\u017ei?
Reakcije Njema\u010dke i Austrije
Dok konkretna akcija izostaje, Njema\u010dka i Austrija su ve\u0107 uvele sankcije protiv Dodika i njegovih bliskih saradnika. Zabrana ulaska i tranzita kroz ove zemlje ve\u0107 je stupila na snagu. Berlin se zala\u017ee i za uvo\u0111enje \u0161ireg paketa EU sankcija, nadaju\u0107i se da \u0107e i ostale \u010dlanice podr\u017eati ovu inicijativu.
S obzirom na to da destabilizacija BiH mo\u017ee imati \u0161ire posljedice, posebno na ve\u0107 krhke odnose na Kosovu i drugim dijelovima regiona, pitanje reakcije me\u0111unarodne zajednice postaje sve hitnije.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Politi\u010dka kriza u Bosni i Hercegovini dose\u017ee ta\u010dku u kojoj se, kako pi\u0161e njema\u010dki novinar Michael Martens za Frankfurter Allgemeine Zeitung (FAZ), odlu\u010duje o opstanku same dr\u017eave. Time de\u0161avanja u BiH postaju klju\u010dna ne samo za ovu zemlju, ve\u0107 i za cijeli Zapadni Balkan. Glavna figura aktuelne politi\u010dke drame je predsjednik entiteta Republika Srpska, Milorad […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":728,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"iawp_total_views":111,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-729","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-vijesti"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/mozaikzivota.com\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/1000036607.jpg","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/729","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=729"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/729\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/728"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=729"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=729"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=729"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}