{"id":214,"date":"2025-02-14T08:50:35","date_gmt":"2025-02-14T08:50:35","guid":{"rendered":"https:\/\/mozaikzivota.com\/?p=214"},"modified":"2025-02-14T08:51:59","modified_gmt":"2025-02-14T08:51:59","slug":"femicid-i-nasilje-nad-zenama-u-bih-strah-nemoc-i-sistem-koji-zakaze-kada-je-najpotrebnije","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/2025\/02\/14\/femicid-i-nasilje-nad-zenama-u-bih-strah-nemoc-i-sistem-koji-zakaze-kada-je-najpotrebnije\/","title":{"rendered":"Femicid i nasilje nad \u017eenama u BiH: Strah, nemo\u0107 i sistem koji zaka\u017ee kada je najpotrebnije"},"content":{"rendered":"\n

<\/p>\n\n\n\n

Bosna i Hercegovina suo\u010dava se s rastu\u0107im problemom nasilja nad \u017eenama, koji pre\u010desto zavr\u0161ava tragi\u010dnim ishodima. Posljednji slu\u010daj iz Kalesije, gdje su mu\u0161karac zadavio svoju suprugu i sina, samo je jedan u nizu femicida koji potresaju dru\u0161tvo. Ovi zlo\u010dini nisu izolovani incidenti \u2013 oni su vrh ledenog brijega sistematskog nasilja, straha i neefikasne za\u0161tite \u017eena koje godinama trpe zlostavljanje.<\/p>\n\n\n\n

Za\u0161to \u017eene ne prijavljuju nasilje?<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

Mnogi se pitaju za\u0161to \u017eene ne prijavljuju nasilnike. Odgovor je slo\u017een, ali klju\u010dni razlozi su:<\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. Strah od odmazde<\/strong> \u2013 \u017dene koje prijave nasilje \u010desto ne dobiju adekvatnu za\u0161titu od dr\u017eave. Naprotiv, prijava mo\u017ee dodatno ugroziti njihov \u017eivot, jer nasilnici ostaju na slobodi i postaju jo\u0161 brutalniji.<\/li>\n\n\n\n
  2. Ekonomska zavisnost<\/strong> \u2013 Mnoge \u017eene nemaju vlastitu imovinu, posao niti finansijsku stabilnost da napuste nasilnika. Dugogodi\u0161nja ekonomska zavisnost \u010desto ih tjera da ostanu u nasilnom odnosu.<\/li>\n\n\n\n
  3. Nedostatak institucionalne podr\u0161ke<\/strong> \u2013 Iako postoje SOS telefoni i centri za pomo\u0107, njihovi kapaciteti su ograni\u010deni. Sigurne ku\u0107e nisu dostupne u svakom dijelu BiH, a institucionalna za\u0161tita nakon prijave \u010desto izostane.<\/li>\n\n\n\n
  4. Dru\u0161tvena stigma<\/strong> \u2013 U patrijarhalnom dru\u0161tvu \u017eene se \u010desto sramote zbog prijavljivanja nasilja. Okolina ih osu\u0111uje, umjesto da ih podr\u017ei.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    Godine trpljenja i fatalni ishodi<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

    Mnogo je slu\u010dajeva u kojima \u017eene trpe nasilje decenijama. One koje odlu\u010de prekinuti ti\u0161inu suo\u010davaju se s ogromnim preprekama \u2013 ne samo od nasilnika, ve\u0107 i od sistema koji bi trebao da ih za\u0161titi. Pravna procedura je spora, policija \u010desto ne reaguje efikasno, a sudske odluke ne pru\u017eaju trajnu sigurnost.<\/p>\n\n\n\n

    Mnoge \u017eene koje ostanu u nasilnim odnosima na kraju postanu \u017ertve femicida. Svaki put kada dru\u0161tvo ignori\u0161e nasilje, ono se nastavlja i eskalira.<\/p>\n\n\n\n

    \u0160ta je rje\u0161enje?<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

    Borba protiv nasilja nad \u017eenama ne mo\u017ee se osloniti samo na individualne prijave \u2013 potrebna je sistemska promjena:<\/p>\n\n\n\n

      \n
    • Br\u017ee i stro\u017eije kazne za nasilnike<\/strong> \u2013 Nasilnici \u010desto dobijaju blage kazne ili ih pravosu\u0111e pu\u0161ta na slobodu nakon kratkog perioda. Neophodno je poo\u0161triti zakone i dosljedno ih primjenjivati.<\/li>\n\n\n\n
    • Bolja za\u0161tita \u017ertava<\/strong> \u2013 Sigurne ku\u0107e moraju biti dostupne svim \u017eenama, a dr\u017eava im mora omogu\u0107iti trajni izlaz iz nasilnog odnosa kroz ekonomske programe i psiholo\u0161ku podr\u0161ku.<\/li>\n\n\n\n
    • Podizanje svijesti<\/strong> \u2013 Potrebno je kontinuirano edukovati dru\u0161tvo o va\u017enosti prijavljivanja nasilja i pru\u017eanja podr\u0161ke \u017ertvama, umjesto stigmatizacije.<\/li>\n\n\n\n
    • Ekonomska osna\u017eenost \u017eena<\/strong> \u2013 Programi za ekonomsko osamostaljenje mogu omogu\u0107iti \u017eenama da napuste nasilne odnose bez straha od egzistencijalne nesigurnosti.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

      Zaklju\u010dak<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

      Svaki slu\u010daj femicida je dokaz da je sistem zakazao. Sve dok \u017eene budu prepu\u0161tene same sebi nakon prijave nasilja, dok se budu bojale posljedica, i dok budu ekonomski zavisne od nasilnika \u2013 nasilje \u0107e se nastavljati. Zajednica i institucije moraju preuzeti odgovornost i osigurati \u017eenama pravo na \u017eivot bez straha. Pravo na \u017eivot.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

      Bosna i Hercegovina suo\u010dava se s rastu\u0107im problemom nasilja nad \u017eenama, koji pre\u010desto zavr\u0161ava tragi\u010dnim ishodima. Posljednji slu\u010daj iz Kalesije, gdje su mu\u0161karac zadavio svoju suprugu i sina, samo je jedan u nizu femicida koji potresaju dru\u0161tvo. Ovi zlo\u010dini nisu izolovani incidenti \u2013 oni su vrh ledenog brijega sistematskog nasilja, straha i neefikasne za\u0161tite \u017eena […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":215,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"iawp_total_views":1,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-214","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-vijesti"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/mozaikzivota.com\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/file-4F6figgW1XMusa184gFHvw.webp","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/214","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=214"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/214\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":218,"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/214\/revisions\/218"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/215"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=214"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=214"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mozaikzivota.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=214"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}